“Work and travel” xalqaro dasturi doirasida talaba yoshlarga ssuda ajratish bo‘yicha uslubiy qo‘llanma

Umumiy qoidalar

Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 2-maydagi “ “Work and travel” xalqaro dasturlarida ishtirok etuvchi talaba yoshlarning ishlash va sayohat qilish maqsadida xorijiy davlatlarga borishi va kelishi bilan bogʻliq xarajatlar uchun ssuda ajratish tartibini joriy etish toʻgʻrisida”gi 290-son qarori 

 

Oʻzbekiston Respublikasi Yoshlar ishlari agentligining Yoshlarga oid davlat siyosatini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan “Work and travel” xalqaro dasturlarida (keyingi oʻrinlarda — “Work and travel” dasturi) ishtirok etuvchi talaba yoshlarning ishlash va sayohat qilish maqsadida xorijiy davlatlarga borishi va kelishi bilan bogʻliq xarajatlar uchun foizsiz ssuda (keyingi oʻrinlarda — ssuda) ajratish taribi nazarda tutilgan. 

Yoshlar ishlari agentligining Yoshlarga oid davlat siyosatini qoʻllabquvvatlash jamgʻarmasi hisobidan har yili 2 000 nafargacha talaba yoshlarga bazaviy hisoblash miqdorining 40 baravari miqdorida ssuda ajratiladi; 

Mazkur uslubiy qo’llanmada quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: 

ariza beruvchi (ssuda oluvchi) — 16 yoshga toʻlgan va 30 yoshdan oshmagan, Oʻzbekiston Respublikasidagi oliy taʼlim tashkilotining kunduzgi, kechki (smenali) yoki sirtqi (maxsus sirtqi) taʼlim shakli boʻyicha tahsil olayotgan  (bitiruvchi kurs talabalari bundan mustasno) Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari va Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashovchi fuqaroligi boʻlmagan, “Work and travel” dasturi doirasida ishlash va sayohat qilish uchun xorijiy davlatga borish va kelish bilan bogʻliq xarajat uchun ssuda ajratishni soʻrab belgilangan tartibda murojaat qilgan jismoniy shaxs; 

vakolatli organ — Oʻzbekiston Respublikasi Yoshlar ishlari agentligi;

viza — ariza beruvchi “Work and travel” dasturi  doirasida ishlash va sayohat qilish istagida boʻlgan xorijiy davlatning diplomatik vakolatxonasi yoki konsullik muassasasidan olingan, maʼlum muddat davomida oʻsha davlatda ishlash va sayohat qilish uchun berilgan hujjat; 

ssuda — “Work and travel” dasturi doirasida xorijiy davlatga borishva kelish uchun aviachipta xarid qilish va boshqa xarajatlarni qoplash maqsadida bazaviy hisoblash miqdorining 40 baravari miqdorida ariza beruvchi tomonidan qaytarish sharti bilan ajratiladigan qarz; 

qarz shartnomasi — ssuda oluvchi va ssuda beruvchining huquq va majburiyatlari, ssuda miqdori, ssuda muddati, uni qaytarish shartlari, kafillik shartlari (agar kafil ishtirok etsa), nizolarni hal qilish tartibi va boshqa shartlarni belgilovchi huquqiy hujjat.

 

Ssuda har yili arizalar topshirish ketma-ketligi boʻyicha 2 000 nafargacha talaba yoshlarga ajratiladi. 

 

 

Bir kalendar yil davomida 2 000 nafar ariza beruvchiga ssuda ajratish maʼqullangandan soʻng ssuda ajratish uchun ariza qabul qilish toʻxtatiladi. 

Ssuda ajratilgunga qadar, biroq ketma-ketligi boʻyicha ssuda ajratilgan ariza beruvchilardan keyin ariza topshirgan shaxslar keyingi yil uchun roʻyxatga qoʻyilmaydi hamda ssuda olish uchun kelgusi yilda qaytadan murojaat qiladi. 

Ssuda ajratish maʼqullangan murojaatlar hamda ajratilgan ssudalar soni haqidagi maʼlumotlar vakolatli organning rasmiy veb-saytida doimiy ravishda eʼlon qilib boriladi. 

 

 

Davlat xizmatlari markazlari va vakolatli organ oʻrtasidagi elektron davlat xizmatlarini koʻrsatish doirasida axborot almashinuvi Elektron hukumatning idoralararo maʼlumotlar uzatish tarmogʻi orqali amalga oshiriladi. 

Ssuda ajratish boʻyicha davlat xizmatlarini koʻrsatish uchun vakolatli organ tomonidan fuqarolik-huquqiy shartnoma asosida qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda malakali mutaxassislar jalb qilinishi mumkin. 

Bunda ushbu mutaxassislar tomonidan arizalarning oʻz vaqtida koʻrib chiqilishi va asossiz rad etilmasligi vakolatli organ tomonidan doimiy nazorat qilib boriladi. 

Ssuda ajratish haqidagi arizani koʻrib chiqish tartibi

 

 

Ariza beruvchi ssuda olish uchun istalgan davlat xizmatlari markaziga murojaat qiladi yoki Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalida   (keyingi     oʻrinlarda         — YIDXP) davlat xizmatidan elektron shaklda     foydalanish      uchun roʻyxatdan oʻtadi va ommaviy oferta shartlarini qabul qiladi. 

 

 

Ariza beruvchisoʻrovnomani elektron shaklda toʻldiradi. Bunda: 

a) ariza  beruvchining murojaatiga oid quyidagi maʼlumotlar avtomatik tarzda aniqlanadi: 

shaxsiga doir maʼlumotlar — Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi huzuridagi Migratsiya va personallashtirish departamentining elektron axborot tizimi orqali;

doimiy yashash manzili — Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligining manzil-maʼlumot elektron axborot tizimi orqali;

ariza beruvchining oliy taʼlim tashkiloti talabasi ekanligi — Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligining “Oliy taʼlim jarayonlarini boshqarish (HEMIS)” axborot tizimi orqali. Agar oliy taʼlim tashkilotining maʼlumotlari ushbu axborot tizimida mavjud boʻlmasa, ariza beruvchi oliy taʼlim tashkilotida kunduzgi, kechki (smenali) va sirtqi (maxsus sirtqi) taʼlim shakli boʻyicha taʼlim olayotgani toʻgʻrisida ssuda ajratish haqidagi murojaat qilingan kundan 10 kalendar kundan oshmagan sanada berilgan maʼlumotnomani elektron shaklda (pdf formatda) ilova qiladi;

agar ariza beruvchiga kafil boʻluvchi jismoniy shaxs kafil boʻlayotgan boʻlsa, taqdim etilgan uning maʼlumotlari soʻnggi 12 oylik ish haqi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar — “Raqamli hukumat” tizimi idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali;

b) ariza beruvchi quyidagi hujjatlarni ilova qiladi: 

 “Work and travel” dasturi mavjud boʻlgan xorijiy davlatdagi ish beruvchi bilan ariza beruvchi oʻrtasida tuzilgan mehnat shartnomasi (pdf formatda);

ariza beruvchi tomonidan ssuda qaytarilmagan hollarda, ushbu mablagʻlarni qaytarish majburiyatini oʻz zimmasiga oluvchi kafil jismoniy shaxsning YIDXP orqali olingan soʻnggi 12 oylik ish haqi toʻgʻrisida maʼlumot va qarz shartnomasi boʻyicha kafil boʻlishga rozilik arizasi (pdf formatda) — agar mavjud boʻlsa;

 viza (pdf formatda). 

Agar kafil boʻluvchi shaxsning maʼlumotlari taqdim etilmagan boʻlsa, ariza beruvchi ssudani qaytarmaslik xavfini sugʻurta qilish boʻyicha sugʻurta tashkiloti tomonidan beriladigan sugʻurta polisini taqdim etishi haqida YIDXP orqali maʼlumot kiritadi. 

 

 

Ariza beruvchidan ushbu bandda koʻrsatilmagan maʼlumot va hujjatlarni talab qilish taqiqlanadi. 

 

Taqdim etilgan hujjatlardagi maʼlumotlarning xaqqoniyligiga ariza beruvchi javobgar hisoblanadi. 

 

Ariza beruvchi davlat xizmatidan foydalanishdan uni koʻrsatishning har qanday bosqichida bosh tortish huquqiga ega. Ariza beruvchi davlat xizmatidan foydalanishdan bosh tortganda, uning murojaati koʻrilmasdan qoldiriladi. 

 

Davlat xizmati bepul koʻrsatiladi. 

Ssuda ajratish boʻyicha davlat xizmatini koʻrsatish ishtirokchilari

Ssuda ajratish boʻyicha davlat xizmatini koʻrsatishda quyidagilar ishtirok etadi: 

davlat xizmatlari markazi ariza beruvchi kelib murojaat etganda, uning nomidan murojaatni vakolatli organga yuboradi;  

vakolatli organ taqdim etilgan hujjatlarning kelib tushish ketma-ketligi boʻyicha uch ish kuni ichida ariza beruvchining maʼlumotlari va taqdim etgan hujjatlari muvofiqligini oʻrganadi va natijasi boʻyicha YIDXPga maʼlumot kiritadi. Bunda: 

- taqdim etilgan hujjatlar belgilangan talablarga mos kelmagan taqdirda, ssuda ajratish rad etiladi va vakolatli organ tomonidan tegishli kamchiliklar koʻrsatilgan holda ariza beruvchining YIDXPdagi shaxsiy kabinetiga maʼlumot kiritiladi hamda ariza beruvchiga bu haqida SMS-xabarnoma yuboriladi; 

- taqdim etilgan hujjatlar belgilangan talablarga mos kelgan taqdirda, tegishli hududdagi Yoshlar ishlari boshqarmasi vakili, ariza beruvchi va kafil (agar sugʻurta polisi taqdim etilmagan boʻlsa) tomonidan imzolangan, notarial tartibda tasdiqlangan qarz shartnomasi va kafillik shartnomasini besh ish kuni ichida YIDXP orqali vakolatli organga elektron shaklda (pdf formatda) yuborish haqida ariza beruvchining YIDXPdagi shaxsiy kabinetiga maʼlumot kiritiladi va ariza beruvchiga bu haqida SMS-xabarnoma yuboriladi. Mazkur qarz shartnomasini tuzish bilan bogʻliq barcha xarajatlar (davlat boji va qonunchilik hujjatlarida belgilangan boshqa toʻlovlar) ariza beruvchi tomonidan toʻlanadi;

tegishli hududdagi Yoshlar ishlari boshqarmasi vakili ariza beruvchi tomonidan taqdim etilgan, uning xorijga chiqish biometrik pasportining asl nusxasidagi viza maʼlumotlarini ariza beruvchi ssuda ajratish haqida ariza yuborishda ilova qilgan viza maʼlumotlari bilan solishtirish orqali oʻrganadi hamda ariza beruvchining viza maʼlumotlari haqqoniy boʻlgan taqdirda, shuningdek, agar ariza beruvchi kafil boʻluvchi shaxsning maʼlumotlarini taqdim etmagan holatda ssudani qaytarmaslik xavfini sugʻurta qilish boʻyicha sugʻurta tashkiloti tomonidan beriladigan sugʻurta polisini taqdim etgan taqdirda, qarz shartnomasini imzolaydi; 

- agar ariza beruvchining viza maʼlumotlari haqqoniy boʻlmagan taqdirda yoki agar ariza beruvchi kafil boʻluvchi shaxsning maʼlumotlarini taqdim etmagan holatda ssudani qaytarmaslik xavfini sugʻurta qilish boʻyicha sugʻurta tashkiloti tomonidan beriladigan sugʻurta polisini taqdim etmagan taqdirda, Yoshlar ishlari boshqarmasi vakili bu haqida dalolatnoma rasmiylashtirib, bir ish kunida vakolatli organning masʼul xodimini xabardor qiladi;

 ariza beruvchi tasdiqlangan qarz shartnomasini YIDXP orqali elektron shaklda (pdf formatda) yuborgandan soʻng vakolatli organ tomonidan ssuda ajratilishi haqida elektron shakldagi QR-kodli maʼlumotnoma ariza beruvchining YIDXPdagi shaxsiy kabinetiga kiritiladi va ariza beruvchiga bu haqida SMS-xabarnoma yuboriladi; 

- ariza beruvchining viza maʼlumotlari haqqoniy boʻlmagan taqdirda, shuningdek, ariza beruvchi tasdiqlangan qarz shartnomasini ushbu bandning “b” kichik bandida belgilangan muddatda yubormasa, ssuda ajratish rad etiladi hamda vakolatli organ tomonidan tegishli kamchiliklar koʻrsatilgan holda ariza beruvchining YIDXPdagi shaxsiy kabinetiga maʼlumot kiritiladi va bu haqida ariza beruvchiga SMS-xabarnoma yuboriladi. 

Ssuda ajratish va uni qaytarish tartibi

Ariza beruvchiga QR-kodli maʼlumotnoma yuborilgandan soʻng vakolatli organ uch ish kuni ichida ssudani tegishli hududdagi Yoshlar ishlari boshqarmasi hisobvaragʻiga, Yoshlar ishlari boshqarmasi esa uch ish kuni ichida qarz shartnomasida rekvizitlari koʻrsatilgan ariza beruvchining bank kartasiga oʻtkazadi. 

 

Ariza beruvchi xorijiy davlatning diplomatik vakolatxonasi yoki konsullik muassasasi tomonidan ariza beruvchiga berilgan vizada qayd etilgan xorijiy davlatda boʻlishning soʻnggi sanasidan boshlab bir oy ichida, agar ariza beruvchi ajratilgan ssuda hisobidan xorijiy davlatga bormagan boʻlsa, unga vakolatli organ tomonidan ssudani qaytarish haqida talabnoma yuborilgan sanadan boshlab oʻn besh kun ichida ajratilgan ssudani qarz shartnomasida koʻrsatilgan vakolatli organning tegishli shaxsiy gʻazna hisobvaragʻiga toʻliq qaytarishi shart. 

 

Ushbu mablagʻlar yuqorida belgilangan muddatda qaytarilmagan hollarda tegishli hududdagi Yoshlar ishlari boshqarmasi ariza beruvchiga va agar qarz shartnomasi kafil tomonidan imzolangan boʻlsa, unga ssudani oʻn besh kalendar kundan koʻp boʻlmagan muddatda qaytarish haqida notarius orqali yozma bildirishnoma yuboradi. 

 

Ariza beruvchi yoki kafil jismoniy shaxs tomonidan yozma bildirishnoma talablari bajarilmaganda, tegishli hududdagi Yoshlar ishlari boshqarmasi ikki ish kuni ichida muddati oʻtgan qarzdorlik boʻyicha ijro xati yozib berishni soʻrab notariusga murojaat qiladi hamda ijro xatini yozib berganlik uchun Yoshlarga oid davlat siyosatini qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasi hisobidan davlat bojini toʻlaydi. 

 

Notarius tomonidan bir ish kuni ichida yozib berilgan ijro xati ijro harakatlarini amalga oshirish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosining (keyingi oʻrinlarda — Majburiy ijro byurosi) hududiy boʻlinmasiga taqdim etiladi. 

 

Majburiy ijro byurosining hududiy boʻlinmasi belgilangan tartibda muddati oʻtgan qarzdorlikni undirish choralarini koʻradi. 

 

 

Majburiy ijro byurosi tomonidan undiruvni amalga oshirish imkoni boʻlmaganda, agar ariza beruvchi tomonidan sugʻurta polisi taqdim etilgan boʻlsa, qarzdorlik ushbu sugʻurta polisiga asosan sugʻurta tashkiloti tomonidan toʻlab beriladi. 

ILOVALAR

“Work and travel” xalqaro dasturlarida ishtirok etuvchi talaba yoshlarning ishlash va sayohat qilish maqsadida xorijiy davlatlarga borishi va kelishi bilan bogʻliq xarajatlar uchun ssuda ajratish SXEMASI 

“Work and travel” xalqaro dasturlarida ishtirok etuvchi talaba yoshlarning ishlash va sayohat qilish maqsadida xorijiy davlatlarga borishi va kelishi bilan bogʻliq xarajatlar uchun ssuda ajratish boʻyicha SOʻROVNOMA namunasi